Ik bouwde een CMS op maat in Laravel en Filament, met de publieke site in dezelfde app. Pagina’s bestaan uit vaste blokken, een concept staat altijd los van wat live staat, AI-vertalingen blijven concept tot iemand ze naleest, en de oude site verhuist met een 301 voor elk verplaatst adres.
01 De opzet
Voor een tourorganisator met stadstours in meerdere steden bouwde ik een CMS op maat: een beheeromgeving voor de redactie en een publieke site in acht talen, met Nederlands als brontaal. De vorige site draaide op een gehoste websitebouwer.
Bij een CMS op maat beslis je zelf hoe een pagina opgebouwd is, wie wat mag aanpassen en wat er gebeurt tussen bewaren en online staan. Hieronder staan de keuzes die ik maakte, en waarom.
02 Eén app, geen aparte frontend
De beheeromgeving is Filament, een adminpaneel voor Laravel. De publieke site is gewone server-side HTML (Blade) in dezelfde Laravel-app. Er is geen aparte frontend en geen API ertussen.
Ik heb Next.js en Inertia met React overwogen en laten vallen. Voor een contentsite brengt een JavaScript-framework extra gewicht mee zonder dat de bezoeker of Google er iets aan heeft. Een aparte frontend zou bovendien elk blok twee keer moeten kunnen tekenen: één keer voor de site en één keer voor het voorbeeld in het CMS.
Nu is er één renderer. Het voorbeeld dat een redacteur opent, is dezelfde code als de live pagina, dus wat je ziet is wat er online komt.
03 Blokken in plaats van vrije opmaak
Een pagina is een lijst van blokken: een hero, tekst met beeld, een galerij, een tourraster, FAQ, een boekingsblok, een kaart en zo verder. Er zijn er zeventien, en ze staan in één configuratiebestand dat zowel het formulier in de admin als de weergave op de site aanstuurt.
De redactie kiest dus geen lettertypes of kleuren. Dat lijkt een beperking, maar het is wat de site consistent houdt in acht talen.
De structuur van een pagina wordt gedeeld tussen de talen. Een blok heeft in elke taal hetzelfde id, en een vertaler past alleen tekst aan. Zo kan een Duitse pagina niet ongemerkt een blok missen dat in het Nederlands wel bestaat.
04 Concept en live staan los van elkaar
Elke vertaling van een pagina heeft twee versies van haar inhoud: het concept en wat live staat. Bewerken raakt alleen het concept. Dat geldt ook voor de titel, de URL en de SEO-velden. Een gewijzigde URL maakt pas een 301-redirect aan op het moment van publiceren, niet terwijl iemand nog aan het typen is.
De status van een vertaling wordt nergens opgeslagen. Ze wordt afgeleid uit de gegevens: ontbreekt, concept, gepubliceerd, gepubliceerd met openstaande wijzigingen, of ingepland. Daarnaast is er een aparte markering “verouderd” voor vertalingen waarvan de Nederlandse bron intussen veranderd is. Een status die je afleidt, kan niet uit de pas lopen met de inhoud.
Bewerken twee redacteurs dezelfde pagina, dan krijgt de tweede een melding in plaats van het werk van de eerste te overschrijven.
Wat een redacteur bewaart, staat nog niet online.
05 Vertalen met AI, nalezen door een mens
Er zijn vier rollen: beheerder, redacteur, vertaler en marketeer. Rechten gelden per taal, dus een vertaler Frans kan niet aan de Duitse pagina’s.
Een redacteur kan een pagina of tour laten vertalen vanuit het Nederlands. Dat loopt via de Claude API, op de achtergrond, met een daglimiet. Het resultaat is altijd een concept dat als machinevertaling gemarkeerd blijft tot iemand het naleest en afvinkt. De functie publiceert zelf nooit iets.
Alleen de vertaalbare velden van die ene pagina of tour worden verstuurd. Formulierinzendingen, gebruikers en mediabestanden blijven waar ze zijn. De prompt krijgt per taal de schrijfregels van het merk mee, zodat de toon in het Frans niet anders is dan in het Nederlands.
Een taal gaat pas open voor AI-vertaling nadat een moedertaalspreker de schrijfregels voor die taal bevestigd heeft, zoals de aanspreekvorm.
06 Verhuizen zonder adressen te breken
De oude site heeft pagina’s die al jaren in Google staan. De verhuis verloopt daarom in vaste stappen, elk met een eigen commando:
- Een inventaris op basis van de sitemap, met per pagina een beslissing: overnemen, samenvoegen of laten vallen.
- Een proefrun die toont wat er zou gebeuren en niets wegschrijft.
- De import zelf, die alles als concept binnenhaalt. Wat al live stond in het CMS blijft onaangeroerd.
- Een 301-redirect voor elk adres dat verplaatst is.
- Een rapport dat blijft falen zolang er een oud adres zonder bestemming is of een redirect niet op een bestaande pagina uitkomt.
Pas als dat rapport niets meer meldt, kan het domein omgezet worden. Het bestand met de beslissingen is bewust iets wat je met de hand kan nalopen en aanpassen. Welke pagina’s verdwijnen, is geen keuze die een script hoort te maken.
07 Eerst opschrijven, dan bouwen
Elke wijziging begon als een kort voorstel: waarom is dit nodig, wat verandert er, en wat raakt het. Daarna kwamen de tests, en dan pas de code. Er draaien intussen meer dan duizend geautomatiseerde tests, waaronder één die bewaakt dat de onderdelen van de app niet door elkaar gaan lopen.
Dat klinkt als veel papierwerk voor een website. In een CMS hangt alles aan elkaar: een aanpassing aan publiceren raakt de sitemap, de redirects en de vertalingen. Het voorstel kost een kwartier en toont dat vooraf.
08 Waar een mens blijft nakijken
Een import neemt over wat er stond, ook de fouten. Vertaalfouten van de oude site komen één op één mee, en links in FAQ-antwoorden vallen weg omdat dat blok bewust alleen platte tekst kent. Het rapport lijst die gevallen op, zodat de redactie weet welke pagina’s ze moet nalopen voor ze publiceert.
09 Wanneer een CMS op maat zin heeft
Een CMS op maat heeft zin zodra je inhoud een eigen vorm heeft. Hier waren dat tours met steden, tijden en een boekingsflow, en die krijg je moeilijk in “pagina’s” en “berichten” gewrongen. Hetzelfde geldt als je in veel talen publiceert met een echt vertaalproces, of als meerdere mensen met verschillende rechten aan dezelfde site werken.
Het hoeft ook niet in één keer. Je start met de blokken en rollen die je vandaag nodig hebt, en breidt uit wanneer de site groeit.
Zit je met een site die tegen de grenzen van haar CMS aanloopt? Beschrijf kort wat je vandaag gebruikt en waar het wringt, dan bekijk ik wat er nodig is.